بایننس اسمارت چین یا زنجیره ی هوشمند بایننس (BSC) چیست؟

در چند سال اخیر، تلاش‌های فراوانی به‌منظور توسعه بلاک‌چین‌های بهینه و کارآمد با قابلیت پشتیبانی از قراردادهای هوشمند انجام گرفته است؛ با این حال، هیچ یک نتوانسته‌اند به اندازه بایننس اسمارت چین (BSC) در مدت زمان کوتاهی رشد کنند. به نظر می‌رسد که دلیل اصلی موفقیت سریع BSC به پشتیبانی قدرتمند از این پروژه توسط صرافی معتبر بایننس باشد. در این مقاله، پس از معرفی BSC، به بررسی مزایا و چالش‌های آن پرداخته شده است. اگر شما نیز قصد استفاده از ارزهای روی این شبکه، پروژه‌ها و خدمات آن را دارید، بهتر است قبل از هر اقدامی با مفاهیم اولیه بایننس اسمارت چین آشنا شوید؛ پس تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.

بیشتر بخوانید: فناوری بلاک چین چیست

بایننس اسمارت چین چیست؟

بایننس اسمارت چین (BSC)، یک زنجیره هوشمند موازی با بلاک‌چین بایننس (BC) است که در سپتامبر 2020 راه‌اندازی شد. این بلاک‌چین با هدف رفع محدودیت‌های قابلیت برنامه‌ریزی بایننس چین توسعه داده شده است.

بایننس چین به عنوان یک بلاک‌چین ساده و به منظور مبادلات رمزارزی طراحی شده بود، اما بایننس اسمارت چین، قابلیت اجرای قراردادهای هوشمند را به این بلاک‌چین اضافه می‌کند و با ماشین مجازی اتریوم (EVM) سازگاری دارد. این سازگاری با EVM به توسعه‌دهندگان اجازه می‌دهد تا با استفاده از ابزارها و زبان‌های برنامه‌نویسی موجود در اتریوم، قراردادهای هوشمند را روی BSC ایجاد کنند. BSC از الگوریتم گواه اثبات اعتبار سهام (Proof of Staked Authority (PoSA)) برای رسیدن به اجماع در شبکه استفاده می‌کند.

بیشتر بخوانید: ارز دیجیتال اتریوم چیست

به طور کلی، بایننس اسمارت چین، به توسعه‌دهندگان این امکان را می‌دهد تا برنامه‌ها و خدمات متنوعی را روی یک بلاک‌چین موازی با هزینه کم و کارایی بالا اجرا کنند و این باعث جلب توجه بسیاری از افراد و پروژه‌ها به این بلاک‌چین شده است.

الگوریتم اجماع PoSA چیست؟

الگوریتم اجماع PoSA یا Proof of Staked Authority، واحدی ترکیبی از دو الگوریتم معتبر در دنیای بلاک‌چین، یعنی گواه اثبات سهام نیابتی (DPoS) و گواه اثبات اعتبار (PoA) می‌باشد. این الگوریتم با ترکیب ویژگی‌های این دو الگوریتم به منظور اجماع و تولید بلاک‌ها در شبکه بهره‌برداری می‌کند.

• الگوریتم DPoS یا Delegated Proof of Stake، نوعی دموکراسی غیرمستقیم است که با روشی مبتنی بر رای‌گیری کار می‌کند. در این الگوریتم، ولیدیتورها، وظیفه تولید و اعتبار‌سنجی بلاک را بر عهده دارند. در این الگوریتم، دارندگان توکن‌های شبکه، به ولیدیتورهای مورد اعتماد رای می‌دهند تا آن‌ها بلاک‌ها را تولید کنند. ولیدیتورهایی با بیشترین تعداد رای، وظیفه تولید بلاک را دارند. این الگوریتم از توزیع قدرت بین ولیدیتورها به منظور اجماع استفاده می‌کند.

در واقع الگوریتم DPoS بسیار به الگوریتم اثبات سهام (PoS) شبیه است. در الگوریتم اجماع اثبات سهام، ولیدیتورها برای تایید تراکنش‌ها و ایجاد بلاک بعدی در شبکه، ارز‌های خود را استیک می‌کنند. تفاوت اصلی این است که در شبکه مبتنی بر الگوریتم اثبات سهام یا PoS، تمام دارندگان سکه، به طور مستقیم در فرآیند تایید و تصمیم‌گیری شرکت می‌کنند؛ در حالی که در شبکه DPoS، فقط نمایندگان (Delegates) منتخب قادر به تایید و تولید بلاک هستند و سایر نودها فقط حق رای و انتخاب نمایندگان را دارند.

• در الگوریتم PoA یا Proof of Authority، ولیدیتورها توسط یک مرکز، مثلا صرافی بایننس، انتخاب می‌شوند. بنابراین، یک حالت مرکزیت دارد زیرا تصمیم درمورد این‌که کدام ولیدیتورها بلاک تولید کنند، توسط یک مرکز اتخاذ می‌شود.

در PoSA، فقط تعداد محدودی ولیدیتور توسط صرافی بایننس تایید می‌شوند؛ برای اجماع، نمایندگان تصمیم می‌گیرند که از بین ولیدیتورهای منتخب بایننس، کدام یک در فرآیند تولید و تایید بلاک نقش داشته باشند. همان‌طور که گفته شد، نمایندگان، نیز از طریق رای‌گیری توسط همه‌ی نودها انتخاب شده‌اند. این ترکیب از اجماع‌ها به شبکه امکان اجرای قراردادهای هوشمند و تایید تراکنش‌ها با سرعت بالا را می‌دهد؛ اما اصول غیرمتمرکز بودن ارزهای دیجیتال را نقض می‌کند.

ویژگی‌های بایننس اسمارت چین؛ مزایا و معایب

BSC یکی از معروف‌ترین بسترهای بلاک‌چین است و در مقابل بسیاری از مزایایی که دارد، با چالش‌هایی نیز همراه است. دز ادامه برخی از مزایا و معایب بایننس اسمارت چین بررسی شده است.

مزایای BSC

• سرعت و گس تراکنش: همان‌طور که گفته می‌شود، BSC از مکانیزم اجماع PoSA استفاده می‌کند؛ این الگوریتم، باعث کاهش گس و افزایش سرعت تراکنش‌ها می‌شود. متوسط زمان تایید بلاک حدود 4 ثانیه برای BSC و نزدیک به 12 ثانیه برای اتریوم است. این بدان معنی است که یک تراکنش معمولی BEP20 احتمالا 3 برابر سریعتر از یک ERC20 مشابه اجرا می‌شود.
• سازگاری با EVM: بایننس اسمارت چین، از ماشین مجازی اتریوم پشتیبانی می‌کند؛ بنابراین، توسعه‌دهندگان از امکانات آن بهره‌مند می‌شوند.
• راه‌اندازی انواع پروژه‌ها: BSC یک شبکه پویا و قابل توسعه است که به توسعه‌دهندگان و کاربران فرصت‌های جذاب و منحصر به فردی در حوزه دیفای (DeFi) و توکن‌های غیرقابل تعویض (NFT) می‌دهد.
• پشتیبانی و سازگاری با سایر بلاک‌چین‌ها: تبدیل توکن‌های BEP20 به توکن‌های ERC20 با استفاده از پل، امکانی است که به کاربران اجازه می‌دهد تا دارایی‌های خود را بین شبکه‌های مختلف بلاک‌چین منتقل کنند.

معایب BSC

• شرایط آسان برای پروژه‌های کلاهبرداری: یک از آسیب‌پذیری‌های شبکه بایننس اسمارت چین به دنبال مزایای آن رخ می‌دهد؛ پایین بودن هزینه تراکنش‌های BSC و سرعت زیاد این شبکه، باعث شده که بسیاری از پروژه‌های کلاهبرداری و اسکم به BSC منتقل شوند.

BSC با پشتیبانی از قراردادهای هوشمند، فضای مناسبی را برای پروژه های جدید فراهم کرده است؛ بعضی از این پروژه‌ها کپی کامل یا جزئی از پروژه‌های معتبر اتریوم هستند که با تغییر نام و لوگو، سعی در جذب سرمایه‌گذاران دارند. بعضی دیگر از این پروژه‌ها برای کلاهبرداری از روش‌های مانند rug pull، honeypot ،exit scam و minting استفاده می‌کنند.

• غیرمتمرکز بودن: BSC یک شبکه دموکراتیک است که به کاربران اجازه می‌دهد در فرآیند تصمیم‌گیری شبکه شرکت کنند؛ اما به نظر شما آیا این شبکه کاملا غیرمتمرکز است؟ با ما همراه باشید تا در ادامه مقاله به پاسخ این سوال برسیم.
• محدودیت تعداد ولیدیتورها: BSC با ترکیب الگوریتم‌های اجماع PoA و DPoS، باعث دور شدن از هدف اصلی ارائه ارزهای دیجیتال یعنی غیرمتمرکز بودن، شده است.

BSC فقط 21 ولیدیتور را برای هر بلاک انتخاب می‌کند که این تعداد نسبت به سایر شبکه‌های DPoS کمتر است. در حقیقت، صرافی بایننس نقش مهمی در بررسی و انتخاب ولیدیتورها دارد؛ این موضوع ممکن است با اصول غیرمتمرکزی بلاک‌چین در تضاد باشد و به کاهش اعتماد شبکه منجر شود. این فرآیند باعث می‌شود که قدرت و منافع در دست چند نفر قرار گیرد و فرصت‌های رقابتی برای سایر ولیدیتورها کاهش یابد.

سیستم‌های متمرکز به خطاهای سیستمی، حملات، دستورات تطبیقی و حتی هک‌ها حساس‌تر هستند. با این حال، باید به این نکته توجه داشت که دقیقا همین تضاد بزرگ، زمان بلاک کوتاه و هزینه تراکنش کم را فراهم می‌کند که بزرگ‌ترین مزیت BSC است.

• توکن‌های شورت و لانگ: برخی از پروژه‌های دیگر نیز باعث ضرر خیلی از کاربران شده است؛ برای مثال، یکی از این پروژه‌ها، عرضه توکن‌های شورت و لانگ است که ارزش آن‌ها با توجه به نوسانات بازار چند برابر توکن اصلی تغییر می‌کند.

در ابتدا، این پروژه‌ها به عنوان جایگزین بازارهای مالی پرریسک مانند فیوچرز ارائه شدند؛ اما در عمل، بسیار نامطمئن و خطرناک هستند. در واقع، این توکن‌ها باید درخلاف جهت یکدیگر حرکت کنند اما گاها با دستکاری بازار، هم‌زمان قیمت‌ آن‌ها ریزش یا صعود می‌کند؛ با این رخداد، هم کسانی که توکن لانگ دارند و هم کسانی که توکن شورت دارند متحمل ضرر می‌شوند.

سخن آخر

در اوایل سال 2021، بایننس اسمارت چین به عنوان یک جایگزین مناسب به دلیل هزینه‌های بالای تراکنش‌های اتریوم در دنیای پروژه‌های بلاک‌چین به شهرت رسید. بایننس اسمارت چین، با قابلیت سرعت بالا، گس پایین، سازگاری با ماشین مجازی اتریوم و پشتیبانی از پروژه‌های مختلف، به سرعت به یک شبکه جذاب برای توسعه‌دهندگان و کاربران تبدیل شده است. این شبکه از الگوریتم اجماع PoSA که ترکیبی از DPoS و PoA است استفاده می‌کند که این الگوریتم با توجه به نیازهای بازار، مزایا و معایب خود را دارد. در این مقاله نقاط قوت و ضعف این شبکه بررسی شده و همچنین مقایسه‌ای بین این شبکه و رقیب اصلی آن یعنی شبکه اتریوم، انجام شده است.